در اينجا ، اشارات مربوط به مقياس طول را به پايان مىرسانيم ، امّا در مورد مقياس سطح ، اين را مىدانيم ، كه در فارس « جريب بزرگ » شناخته شده بود ، و آن 3 / 2 3 « جريب كوچك » را شامل مىشد . « 610 » علاوه بر آن در اينجا ظاهرا به طور وسيعى همان مقياسات معمول در عراق ، مورد استفاده بود . همچنين توضيحات درباره اوزان ، اساسا روشن نيست ، زيرا كه از زمان خليفه عبد الملك ، با اصلاح مسكوكات ( از سال 8 - 77 ه / 97 - 696 م ) بر پايه رطل ( رطل ؛ از ليترون ) ، « 611 » درهم و مثقال « 612 » را متكى ساختند . درهم و مثقال فقط با اختلاف كمى باهم ، با مشخصات يكسان امّا با تقسيمات فرعى متفاوت ، نظام وزن ( و نظام مسكوكات ) را با يكديگر به جريان انداختند . نظام قديم ، رطل برابر 45 / 327 گرم ، درهم برابر 96 / 1 رطل و برابر 411 / 3 گرم [ گرم 3105 / 3 : Sauvaire ] ؛ و در نظام جديد رطل برابر 306 ، درهم برابر 186 / 3 گرم [ گرم 0898 / 3 : [ Sauvaire بود ) . « 613 » توضيحات تكميلى مانند : اينكه در همدان هر من

--> ( 610 ) . ابن حوقل : المسالك و الممالك ، ج 1 ، ص 216 : اصطخرى : مسالك الممالك ، ص 128 . 157 ؛ مقدسى : احسن التقاسيم ، ص 451 ؛ ابو يوسف : الخراج ، ص 22 ، 27 : « جريب كوچك » 60 « ذرع شاهى » در مربع [ برابر 9 قبضه ] را دربر مىگرفت ؛ ( حدود 315 متر مربع : Sauvaire H 485 - 488 طبق ) ( 611 ) . رجوع كنيد به : S . 214 به خصوص Sauvaire N 210 - 240 , ( 612 ) . درباره مثقال رجوع كنيد به : Richard Vasmer bei Schrotter 393 f . ; Sauvaire A 489 - 502 , درباره دينار و درهم نيز به همان كتاب : و بعد S . 503 - 533 ; B 228 - 247 , J . A . Decourdemanche : Sur les Misqals et Dirhems arabes , ( Paris 1908 ) . ( 613 ) . ضرب درهم نقره به 10 / 7 وزن دينار ، يعنى 97 / 2 گرم تعيين شد ، به‌طورىكه نمودار وزن درهم و وزن مسكوك درهم نقره ، مجددا از يكديگر مجزا شد . ( در اين‌باره Sauvaire G 369 f , و نيز ( J 125 f - دربارهء همه اينها رجوع كنيد به : مفاتيح العلوم ، ص 2 ، و : Sauvaire A 464 f ; 472 f . ; Eduard von Zambauer in der EI , II 1100 ; ذيل قيراط ( Kirat ) ; ؛ و بعد [ Sauvaire B 251 - 252 , H 269 - 273 ] و مجددا در EI , II 196 f ذيل حبّه ؛ [ Sauvaire B 256 , G . 410 - 417 ] , با منابع ارائه‌شده در آنجا : ; John Walker im Erg . BD . 209 , ذيل دانق Clement Huard EI , I . 951 , ذيل سنديات و نوشته‌هاى فهرست‌شده در آنجا . [ Sauvaire H 244 - 251 ] - George C . Milles : Early Arabic glass Weights and Stamps , ( Neuyork 1948 ) , ( Numismatical Notes and -